Επιμέλεια: Σωκράτης Κατωπόδης, Ειδικός Παθολόγος
Karakus KE, Chesshir L, Walker S, et al. Diabetologia. 2026 Jan 15. doi: 10.1007/s00125-025-06646-6.
ΣΚΟΠΟΣ
Η παρούσα μελέτη αποτελεί την πρώτη προοπτική μελέτη παρατήρησης πραγματικών συνθηκών (real-world) σχετικά με τη χρήση του teplizumab μετά την έγκρισή του από τον Οργανισμό Τροφίμων και Φαρμάκων των Ηνωμένων Πολιτειών (FDA) σε άτομα με σακχαρώδη διαβήτη τύπου 1 (ΣΔτ1) σταδίου 2. Διερευνήθηκε κατά πόσο οι γλυκαιμικές αποκρίσεις που είχαν παρατηρηθεί σε ελεγχόμενες κλινικές δοκιμές αναπαράγονται στην καθημερινή κλινική πρακτική, καθώς και οι ανοσολογικοί βιοδείκτες που σχετίζονται με τη θεραπευτική παρέμβαση.
ΜΕΘΟΔΟΙ
Παιδιά και ενήλικες με ΣΔτ1 σταδίου 2 παρακολουθήθηκαν προοπτικά στην Κλινική Πρώιμου Σακχαρώδους Διαβήτη Τύπου 1 (Early Type 1 Diabetes Clinic) του Barbara Davis Center. Τα άτομα που έλαβαν teplizumab μεταξύ Απριλίου 2023 και Φεβρουαρίου 2025 (n=30) συγκρίθηκαν με ομάδα ατόμων που δεν έλαβαν θεραπεία (n=10). Οι κύριες αξιολογήσεις περιλάμβαναν δοκιμασίες ανοχής γλυκόζης από το στόμα (OGTT), μετρήσεις γλυκοζυλιωμένης αιμοσφαιρίνης (HbA1c) και δεδομένα συνεχούς καταγραφής γλυκόζης (CGM), πριν και μετά τη θεραπεία. Διαχρονικά μεταβολικά δεδομένα ήταν διαθέσιμα για έως και 22 συμμετέχοντες που έλαβαν θεραπεία, με επανεκτιμήσεις για 2 έως 13 μήνες μετά τη χορήγηση της θεραπείας. Οι μεταβολές στις β αλυσίδες των αλληλουχιών του υποδοχέα των Τ-λεμφοκυττάρων (TCR) που στοχεύουν τον ιό Epstein–Barr (EBV) και αντιγόνα των νησιδίων μετρήθηκαν διαχρονικά από γονιδιωματικό DNA, μέσω στοχευμένης αλληλούχισης TCR βασισμένης σε PCR.
ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΑ
Μεταξύ των ατόμων που έλαβαν θεραπεία και επανεκτιμήθηκαν 2–6 μήνες μετά, παρατηρήθηκε βελτίωση της τιμής της γλυκόζης στις 2 ώρες της καμπύλης OGTT (10,7 ± 2,1 σε 8,8 ± 2,8 mmol/l, p=0,007), καθώς και της HbA1c (40 ± 4 σε 39 ± 6 mmol/mol [5,8 ± 0,4% σε 5,7 ± 0,5%], p=0,044). Επιπλέον, το 67% των συμμετεχόντων εμφάνισε σταθερό ή μειωμένο ποσοστό χρόνου CGM ≥7,8 mmol/l. Οι CD4, ειδικοί για την προπροϊνσουλίνη, υποδοχείς των Τ-λεμφοκυττάρων (TCR) μειώθηκαν μετά τη θεραπεία, χωρίς αντίστοιχη μεταβολή στην ομάδα σύγκρισης. Οι μειώσεις αυτές συσχετίστηκαν με υψηλότερη επιφάνεια κάτω από την καμπύλη (AUC) του C-πεπτιδίου (r = −0,656, p = 0,013). Οι αλληλουχίες TCR έναντι του EBV παρέμειναν παρόμοιες πριν και μετά τη θεραπεία με teplizumab.
ΣΥΜΠΕΡΑΣΜΑΤΑ
Το teplizumab μπορεί να χορηγηθεί με ασφάλεια και αποτελεσματικότητα στην καθημερινή κλινική πράξη. Οι πρώιμες βελτιώσεις των γλυκαιμικών δεικτών και η μείωση των CD4, ειδικών για την προπροϊνσουλίνη, TCR υποδηλώνουν ότι οι ανοσολογικές μεταβολές μετά τη θεραπεία ενδέχεται να αποτελέσουν βιοδείκτες για την καθοδήγηση πρώιμων παρεμβάσεων σε αρχικά στάδια της νόσου.